Fabrikanıza özel üretim takip programı ve MES

Üretim takip programı neden gerekli?

Birçok fabrikada üretim bilgisi vardiya formlarında, beyaz tahtalarda ve ustabaşlarının defterlerinde tutulur. Bu kayıtlar ancak ertesi gün, bazen hafta sonunda bilgisayara geçer. O zamana kadar plan çoktan değişmiş, müşteri teslim tarihini sormuş, maliyet hesabı tahmine kalmıştır. Bir makinenin neden sık durduğu ya da hangi ürünün beklenenden çok fire verdiği, ancak biri merak edip tabloları birleştirdiğinde ortaya çıkar.

Üretim takip programı bu bilgiyi kaynağında, yani makine başında toplar. Operatör iş emrini başlattığında plan güncellenir, duruş girdiğinde nedeni kayda geçer, ürettiği miktar ve fire stoka ve maliyete yansır. Planlama ile gerçekleşen arasındaki fark gün içinde görülür ve müdahale edilebilir.

Maliyet tarafında da tablo netleşir. Bir iş emrinde harcanan gerçek makine ve işçilik süresi, kullanılan malzeme ve oluşan fire bilindiğinde ürün maliyeti tahmine değil kayda dayanır. Fiyat teklifi verirken, hangi ürünün kâr bıraktığını ve hangisinin sadece kapasite doldurduğunu görmek mümkün olur. Satış ekibi de müşteriye termin verirken güncel plan yükünü görerek daha gerçekçi tarih söyler.

MES ve üretim planlama nasıl birlikte çalışır?

MES (üretim yürütme sistemi), planın sahada nasıl uygulandığını izleyen katmandır. Üretim planlama ise neyin, ne zaman, hangi kaynakla üretileceğine karar verir. İkisi birbirinden kopuk olduğunda plan kâğıt üzerinde kalır. Kurguladığımız yapıda akış şöyledir:

1. Sipariş ve ihtiyaç: Satış siparişleri ve stok hedefleri, reçete üzerinden yarı mamul ve hammadde ihtiyacına dönüşür.
2. Planlama: İş emirleri, rota ve standart sürelere göre makine ve hatlara yerleştirilir; eksik malzeme ve kapasite darboğazı önceden görünür.
3. Yürütme: Operatör terminalinden başlat-bitir, üretim miktarı, fire ve duruş kaydı yapılır.
4. Kalite: Kontrol formları doldurulur, uygunsuz ürün ayrılır, sonuç lota bağlanır.
5. Kapanış: Mamul stoğa girer, tüketilen malzeme düşülür, gerçekleşen süre ve maliyet iş emrinde görünür.

Kendi ürünümüz HesapX'te reçete ve üretim fişi yapısını kurduk: üretim fişi aynı belgede hammaddeyi stoktan düşüp mamulü stoğa ekliyor, reçete ise üretilecek miktara göre ölçeklenerek fişi dolduruyor. Daha kapsamlı bir MES projesinde bu temeli iş emri, operasyon ve makine takibiyle genişletiyoruz.

Sahada kullanılabilirlik

Üretim yazılımının en zor kısmı, operatörün gerçekten kullanmasıdır. Makine başındaki ekranları büyük düğmeli, az alanlı ve eldivenle bile kullanılabilecek şekilde tasarlıyoruz. Duruş nedenleri listeden seçilir, miktarlar barkod veya sayaçla girilebilir. Amaç, operatörün işine ek yük getirmeden doğru veriyi toplamaktır.

Makine verisinin otomatik alınması mümkünse (PLC, sayaç veya sensör üzerinden), makine üreticisinin ve mevcut otomasyon sisteminin sunduğu bağlantı yöntemini inceleyerek entegrasyon kapsamını birlikte belirliyoruz.

Entegrasyonlar ve izlenebilirlik

Üretim, satın alma, stok ve muhasebeyle iç içedir. Mevcut ERP yazılımı veya muhasebe programınızla sipariş, ürün kartı ve stok hareketlerinin aktarımını kurgularız. Hammadde ve mamul deposu ayrıntılı yönetiliyorsa depo yönetim sistemi ile aynı lot yapısını paylaşan bir çözüm öneririz. Gıda gibi izlenebilirliğin kritik olduğu sektörlerde hammaddeden mamule lot zinciri, geri çağırma durumunda hangi sevkiyatların etkilendiğini hızla gösterir.

Verileriniz sizindir, dışa aktarılabilir; kaynak kodu teslimi sözleşmede birlikte netleştirilir.

Kimler için?

Metal işleme, plastik ve kalıp, mobilya, tekstil ve konfeksiyon, gıda, kimya ve ambalaj gibi alanlarda üretim yapan işletmeler; fason üretim yapan atölyeler ve çok hatlı fabrikalar. Çalışmaya bir iş emrinin sahada baştan sona nasıl ilerlediğini birlikte izleyerek başlıyor, önce en çok bilgi kaybının yaşandığı noktayı dijitalleştiriyoruz.